گردنه گدوک منطقه ای در جنوب استان مازندران در شمال ایران است که جاده شهرستان سوادکوه به شهرستان فیروزکوه از آن می‌گذرد. گردنه گدوک یکی از نقاط پرتردد و مهم در این شهرستان است و از نقاط اصلی محور فیروزکوه-مازندران محسوب می‌شود. گردنه گدوک در مسیر استان مازندران به استان تهران قرار دارد که مسافران با طی جادهٔ فیروزکوه به آن جا می‌رسند؛ گردنه گدوک در حوزه شهرستان سوادکوه در استان مازندران قرار دارد؛ ولی محله‌ای از آن طی مصوبه هیئت وزیران در سال ۱۳۶۶ در حوزه شهرستان فیروزکوه در استان تهران قرار گرفته‌است، این منطقه بلندترین بخش این مسیر می‌باشد، و در اغلب مواقع سال، برف گیر و سرد بوده و برای مسافران دشواری ایجاد می‌کند.

راه و جاده از گذشته های دور یکی از نیازهای اساسی انسان متمدن و شهر نشین بوده و توسعه راهها از دغدغه های مهم حاکمان به حساب می آمده است. وجود راههای مناسب و مطمئن علاوه بر ایجاد ارتباطات فرهنگی و گسترش بازرگانی و تجارت در هر منطقه، در زمانهای بروز حادثه و یا هجوم دشمنان هم تسهیل کننده اعزام قوای کمکی به مناطق مختلف بوده است. در گذشته های دور راهها عمدتا برای رفع نیاز ساکنان محلی و توسط نیروهای محلی ساخته میشد ولی با شکل گیری کشورها و امپراطوریهای عظیم، نیاز به ساخت راهها و جاده های فرا منطقه ای بیش از پیش احساس شد. در ایران نخستین بار به فرمان داریوش کبیر راه شاهی به صورت سنگفرش از شوش پایتخت ایران تا سارد، مرکز لیدیه و به طول تقریبی ۲۵۰۰ کیلومتر کشیده شده و در پی آن سایر مناطق کشور نیز با راههای مناسبی به مرکز کشور متصل شد.

کاروانسرای گدوک؛ کاروانسرایی مربوط به ۳۹۲ سال پیش، کاروانسرای گدوک در گردنه ای که نادرشاه ترور شد و فرزندش کور، بنا شد، کاروانسرای گدوک محل استقرار و شکست نیروهای محمدعلی شاه قاجار پس از خلع سلطنت توسط مشروطه خواهان، کاروانسرای گدوک که فضولات حیوانیش باعث زنده ماندن بنیانگذار دودمان پهلوی شد، کاروانسرای گدوک که فقط یاد دوغش هستیم و نمی دانیم در حال تخریب است.

کاخ ملکه مادر در مجاورت شهر چالوس در روستای مازو پشته، در ابتدای کمربندی نمک آبرود در کنار جنگل احداث شده است. این کاخ از بناهای دوره پهلوی دوم است و برای اقامت موقت مادر محمدرضا شاه پهلوی تاج‌الملوک آیرُملو (همسر دوم رضا شاه) در مدتی که محمدرضا پهلوی در رامسر به سر می‌برد به دستور وی و توسط بنیاد پهلوی و تحت نظر اسدالله علم ساخته شد.کاخ ملکه مادر در دو طبقه ساخته شده و در زمینی به مساحت ۵۰۰۰۰ متر مربع بنا شده است.

کاخ چای‌خوران از بناهای مربوط به دوره پهلوی اول است و در جنوب میدان معلم چالوس و در محوطه کاخ، جنب دادگستری واقع شده است. این اثر در تاریخ ۲۶ اسفند ۱۳۵۳ با شمارهٔ ثبت ۱۰۴۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. این بنا در محوطه‌ای به وسعت حدود ۴۰۰۰ متر مربع و در یک طبقه و زیرزمین ساخته شده است. دو ورودی اصلی بنا در ضلع‌های شرقی و غربی واقع هستند و فضاهای داخلی ساختمان از دو بخش اصلی و خدماتی تشکیل شده است که توسط راهروی میانی به هم متصل شده‌اند.

قلعه ملک کیومرث مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان نوشهر، بخش کجور، روستای کجور واقع شده و این اثر در تاریخ ۱۰ خرداد ۱۳۸۲ با شمارهٔ ثبت ۸۷۹۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. این قلعه زیبا در روستا خوش آب هوای کجور قرار دارد، که گردشگران زیادی را هرساله به خود جذب می‌کند. قدمت این اثر تاریخی به دوران پس از سلام بر می‌گردد، که جز آثار ملی ایران ثبت شده است.

فرح‌آباد شهری در استان مازندران است که در شمال شهر ساری قرار دارد و مرکز بخش رودپی شمالی در شهرستان ساری می‌باشد. این شهر در دهستان فرح‌آباد شمالی قرار داشته و براساس آخرین سرشماری مرکز آمار ایران که در سال ۱۳۹۵ صورت گرفته، جمعیت آن ۲٬۲۱۷ نفر (۷۶۲خانوار) بوده‌است. مردم فرح‌آباد به زبان مازندرانی گویش می‌کنند.

غار‌های دستکند محور هراز در استان مازندران که در منطقه ، کافر کلی نامیده می‌شوند، فضاهای دست کندی هستند که در محور هراز و نقاط مختلف منطقه بالا لاریجان در شهرستان آمل ، در میان بندها و پرتگاهها تراشیده شده است و در هیچ یک از نقاط ایران این غار‌های دستکند تا این حد متمرکز نیستند. هرچند تفسیرهای بسیاری در مورد ساختن این گونه سازه‌ها در منطقه بیان شده اما هنوز نمی‌توان در مورد علت ساختاری این فضاهای معماری و دوره این سازه‌ها سخنی قطعی بیان نمود.

هوتو (Hotu Cave) نام غاری است در نزدیکی بهشهر (مازندران) که در روستای تروجن (شهیدآباد) واقع شده‌است. این غار قدمتی تاریخی دارد و آثار باستانی مهمی دربارهٔ زندگی انسان‌های اولیه در آن پیدا شده‌است. این غار در دامنه کوه البرز و رو به غرب و در ابتدای ورودی شهر بهشهر و در فاصله پنجاه متری جفت خود، غار کمربند قرار گرفته‌است و دارای دو مدخل در دو ارتفاع مختلف و یک سوراخ تهویه در سقف است. بخشی از فیلم سینمائی افعی با بازیگری جمشید آریا (جمشید هاشم‌پور) در این غار تولید شده‌است.

علم‌کوه کوهی در شمال ایران است که دومین کوه بلند ایران پس از دماوند است. علم‌کوه در پارهٔ مرکزی رشته‌کوه البرز در جنوب دریای مازندران جای دارد. این کوه از دیدگاه تقسیمات کشوری، در منطقهٔ تخت سلیمان در شهرستان کلاردشت در استان مازندران قرار دارد. بیشتر شهرت این کوه به خاطر دیواره‌ای است که در دامنه شمالی آن واقع است و دارای فنّی‌ترین و سخت‌ترین مسیرهای سنگ‌نوردی و دیواره‌نوردی در ایران است. این دیواره در ایران، جایگاهی مانند کی۲ در جهان را داراست.