هگمتانه شهری تاریخی در مرکز شهر همدان است که بیش از ۳۰۰۰ سال قبل تاسیس شده و از آثار گرانبهای ایران باستان به حساب می آید. شهر تاریخی هگمتانه در لیست آثار ملی ایران قرار دارد و بودن آن بر روی تپه ای گسترده باعث شده که به تپه هگمتانه معروف شود. برای بازدید از این شهر تاریخی باید به شهر همدان و به دو طرف خیابان اکباتان بروید. تپه هگمتانه با مساحت ۳۰ هکتار از بزرگ ترین تپه های باستانی ایران است هر چند که اگر بخواهیم قسمت هایی از تپه که بر رویش ساختمان هایی ساخته شده را هم جزوی از آن حساب کنیم وسعتش به بیش از ۴۰ هکتار می رسد.

شهر مشهد به دلیل اینکه شهری زیارتی است در سال های اخیر توسط بخش خصوصی دست به فراهم آوردن مراکز تفریخی زیادی از جمله چندین پارک آبی نموده است تا هم ساکنین مشهد و هم زائران و گردشگران بتوانند از آن بهره مند شوند. اولین مجموعه آبی مشهد و یکی از بزرگترین و مجهزترین آن ها در خاورمیانه سرزمین موج های آبی است. این پارک بخاطر دارا بودن سرسره های آبی متنوع و استاندارد در بین مجموعه های آبی از معروفیت و محبوبیت بالایی برخوردار است

در سفر به همدان دیدن گنجنامه را نیز نباید از دست داد. گنجنامه سنگ نوشته‌هایی بر روی کوه الوند است که از دوره داریوش و خشایار شاه به جا مانده و از آن رو که مردم تصور میکردند راز گنجی نهان را در این کتیبه‌ها نوشته‌اند به آن گنجنامه می‌گویند. رفتن به این مطقه تنها به دیدن این سنگ نوشته‌ها ختم نمی‌شود. مجموعه تفریحی، توریستی و ورزشی و تله کابین گنجنامه همدان در میدان گنجنامه و در مجاورت کتیبه‌های قدیمی و آبشار گنجنامه واقع شده.

مدرسه علمیه عباسقلی خان شاملو در ابتدای خیابان نواب صفوی مشهد ( محله پایین خیابان ) و حاشیه زیر گذر قرار دارد و از مدارس قدیمی است که توسط عباسقلی خان بیگلربیگی در ۱۰۷۷ ه ق احداث شده است. مدرسه “عباسقلی خان ” که بانی آن از طایفه شاملو است بنای جامع و کاملی است موقوفات بسیار از املاک و حمام و دکان دارد سر درِ این مدرسه درسال های اخیر در جریان توسعه حریم حرم مطهر و تعریض خیابان نواب صفوی، به عنوان یکی از آثار تاریخی – مذهبی، بدون تخریب شکل ظاهری، به عقب کشیده شد و اکنون در حاشیه ضلع جنوبی خیابان واقع شده است.

بنای تاریخی- مذهبی موسوم به «گنبد خشتی» در یکی از گذرهای قدیمی مشهد منشعب از میدان طبرسی به نام چهار سوق نوغان قرار دارد. این بنا مدفن «سلطان غیاث‌الدین محمد» از سادات مشهور موسوی شهر مشهد است که نسب شریفش با هفده واسطه به امام موسی بن جعفر(ع) می‌رسد. بر روی سنگ مزارش این چنین کتیبه شده: « مرتضی، اعظم سلطان النقباء، غیاث‌الدنیا والدین، امیر سلطان محمد بن سلطان النقباء بدرالمله والدین طاهر...» و در ادامه تاریخ وفاتش ماه رمضان المبارک سال 832ه.ق آمده است.

گنبد سبز آرامگاه شیخ مؤمن استرآبادی مربوط به دوره صفویه است و در شهرستان مشهد، واقع شده و این اثر در تاریخ ۵ اردیبهشت ۱۳۵۶ با شماره ثبت ۱۳۷۰ به‌ عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌ است. بنای تاریخی گنبد سبز شهر مشهد، در خیابان آخوند خراسانی و در وسط میدانی به همین نام واقع شده‌ است. وجه تسمیه بنا گنبد مزین به کاشی‌کاری فیروزه‌ای متمایل به سبز آن است.

گنبد علویان در چهارباغ علویان در نزدیکی میدان امامزاده عبدالله شهر همدان قرار دارد. این اثر یکی از شاهکارهای معماری و گچبری بعد از اسلام در همدان است و طی شماره‌‌ی ۹۴ در تاریخ ۱۳۱۰/۱۰/۱۵ در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده ‌است. این بنا در میان نمونه‌های به‌ جا‌ مانده‌ی معماری دوره اسلامی بی‌نظیر و از نمونه‌های منحصربه‌فرد معماری ایران‌ زمین است که در شهر زیبای همدان قرار گرفته است.

غار علیصدریکی از بی‌نظیر ترین و خوش منظره‌ترین غارهای طبیعی قابل قایقرانی جهان است که در روستای علیصدر از توابع بخش گل تپه در شهرستان کبودرآهنگ و ۷۵ کیلومتری شمال غربی شهر همدان قرار دارد. این غار در ارتفاع ۱۹۰۰ متر از سطح دریا واقع شده است. سقف غار که در برخی قسمت‌ها تا ۱۰ متر از سطح آب ارتفاع دارد، پوشیده از رسوبات کربنات کلسیم خالص و مخلوط با عناصر شیمیایی دیگر است.

طرقبه مشهد، یکی از جاذبه های بسیار زیبا شهر مقدس مشهد محسوب می شود. طرقبه مشهد یکی از شهر های شهرستان طرقبه شاندیز می باشد که در شهر مقدس مشهد در استان خراسان رضوی، واقع شده و همچنین در دامنه کوه های بینالود قرار گرفته است. طرقبه مشهد از جمله آبادی‌ های بزرگ طوس باستان به حساب می آمد. شهر طرقبه قدمتی طولانی دارد و در گذشته (قرون اسلامی) این شهر به عنوان یکی از مناطق دشت طوس به نام ترغبذ شناخته می ‌شد و به آن دلیل که این شهر بر سر راه کوهستانی و مال رو مشهد به نیشابور قرار داشت، در طول قرون اسلامی به صورت گذرگاه و تفرج‌گاه نیز به شمار می‌ رفت.

شهرستان شاندیز که نام های قدیمی آن شاه‌ دژ و شاه ‌دیز است کمتر از ۸۰ سال است که به جمع شهر ها و شهرستان های ایران پیوسته است. جمعیت آن در حدود ۱۴۰۰۰ تن است و مساحت آن هم ۳۷۸۲۵ کیلومتر مربع است. شاندیز مشهد در واقع یک دره منحصربه‌ فرد و پر آب و با صفا است با درختان بلند و گلهای وحشی بسیار زیبا. شاندیز دارای آب و هوای معتدلی است که رود خانه‌هایی پر از آب در آن جاری استشهرستان شاندیز که نام های قدیمی آن شاه‌ دژ و شاه ‌دیز است کمتر از ۸۰ سال است که به جمع شهر ها و شهرستان های ایران پیوسته است. جمعیت آن در حدود ۱۴۰۰۰ تن است و مساحت آن هم ۳۷۸۲۵ کیلومتر مربع است. شاندیز مشهد در واقع یک دره منحصربه‌ فرد و پر آب و با صفا است با درختان بلند و گلهای وحشی بسیار زیبا. شاندیز دارای آب و هوای معتدلی است که رود خانه‌هایی پر از آب در آن جاری است.