
خراسان بزرگ به عنوان خاستگاه پارتیان به نحو سوال برانگیزی با فقر آثار تاریخی دوره پارتی مواجه است کشف سنگ نگاره و کتیبه پارتی کال جنگال بیرجند در سال 1330 به عنوان یکی از معدود آثار این دوره از اهمیت بسزایی برخوردار است. در این تحقیق سعی شده با بررسی تمامی تحقیقات صورت گرفته تحلیلی جدید و جامع از این اثر ارائه گردد. بنابراین با بررسی موضوعی سنگ نگاره که صحنه نبرد یک جنگجو با شیر را نمایش می دهد و موضوعی از این دست در هنر ایران باستان در دوره های قبل و بعد از دوره پارتی نیز رواج داشته، سعی شده است یک تحلیل جامع از موضوع سنگ نگاره با مقایسه آن با دیگر آثار موجود از جمله سنگ نگاره پارتی لاخ مزار و نقش برجسته الیمایی تنگ سروک صورت گیرد. همچنین با بررسی عناوین به کار رفته در کتیبه پارتی این اثر مقام سیاسی فرد دارنده این عناوین از دیدگاه نظامات سیاسی دوره پارتی مورد بحث و بررسی قرار گیرد.
.jpg)
مجموعه سنگ نگارههای کال جنگال در دو طرف دره ای به همین نام در کوه رچ از قلل رشته کوه باقران قرار دارد، این نگارهها شامل تعداد زیادی سنگ نبشته و به خط پهلوی و سه نقش میباشد.
از بیرجند،نقشها شامل نقوش انسانی است و یک مورد که مهمترین نقش نیز میباشد صحنه جدال یک مرد پارتی با شیر را نشان میدهد.
.jpg)
بر بالای این صحنه، نبشتهای در دو سطر به خط پهلوی وجود دارد که سطر اول دارای 10 حرف و سطر دوم دارای 11 حرف است.
مردم منطقه معتقدند معنی این نوشته« منم گیو کشتم شیر» است که البته هیچگونه سندیتی ندارد. استاد صادق کیا این نوشته را اینگونه خواندهاند.« بری ارتخشثر نخوری شهربان» که به این معنی است« پور اردشیر نخور شهربان».
نقش دوم که بر سطح تخته سنگ صافی به رنگ قهوهای در جبهه جنوب دره قرار دارد. نیم تنهای از مردی است به صورت نیم رخ که به علت فرسایش شدید، به دشواری قابل رؤیت است.
.jpg)
این نیم تنه که بسیار بزرگتر از اندازه طبیعی رسم شده، در پایین دارای نوشتهای به خط پهلوی و در دو سطر است. این نقش از لحاظ نحوه ترسیم، آرایش موها و شکل قرار گیری شباهت کامل با دو نقش دیگر مجموعه دارد.
نوشته پهلوی در زیر این نقش و شامل دو سطر است.به دلیل فرسایش شدید هنوز خوانده و ترجمه نشده است. سومین نقش در جبهه شمال دره و بر سطح صخرهای عمودی حک شده است.
این نقش شامل نیم تنه مردی است به حالت نیمرخ و با همان ویژگیهای دو نقش دیگر. در زیر این نقش نیز نوشتهای در یک سطر به خط پهلوی نگاشته شده است. این نوشته نیز میتواند به نوعی در معرفی یا توصیفی از شخصیتی باشد که چهره او ترسیم شده است. ترجمه این کتیبه به این مضمون است: ویشتیون راست روش
کتیبههاکه در نقاط مختلف دره پراکندهاند همه به خط پهلوی بوده و از لحاظ کمیت متفاوت میباشند. بعضی از نوشتهها شامل یک سطر با دو یا سه حرف میباشند و یک کتیبه نیز شامل 13 سطر میباشد.
سنگی که این کتیبهها بر روی آن نوشته شده، از وسط به دو نیمه شده و نوشتهها در دو سرف چپ، یک سطر نیز در بالای سنگ با فاصله دور نسبت به این 12 سطر نگاشته شده است.
نخستین سطر که در بالا و سمت راست سنگ حک شده به این معنی است: کرد آزاد که نام یا عنوان یک شخصیت میباشد.
فروشگاه اینترنتی سیتی مهر شما را به دیدن این مکان زیبا دعوت میکند.












ثبت دیدگاه
0 دیدگاه