در حال حاضر آنچه از قلعه اکرم‌آباد بیرجند باقی مانده، نمای دفاعی آن، یعنی حصارها و برجهای اطراف آن می‌باشد که علاوه بر برجهای اصلی، از عناصر استحکامی،بخصوص نیم‌برجها در جهت تقویت حصار قوی و با ضخامت آن استفاده شده است. بطور کلی معماری این قلعه با مصالحی همچون خشت و گل و چینه و سنگ‌ریزه شکل گرفته است. بدلیل تخریب بیش از حد هویت فضای داخلی آن کاملا نامشخص و تعریف نشدنی است؛ اما بقایای آن نشان می‌دهد که بنا در دوره آبادانی و رونق قلعه با اهمیت فضاهای مهم بوده است.

برجهای قلعه که احتمالا دو طبقه بوده ـ به شکل استوانه‌ای ـ و نگهبانی از قلعه از طریق همین برجها صورت می‌گرفته است، علاوه بر آن، بقایای یکی از این عناصر معماری نشان می‌دهد که سقف طبقه همکف از تیر چوبی و شاخ و برگ پوشش یافته است. همچنین بر سطح برجها مکان تیرکش کاملا مشهود است. بدلیل فرسایش بیش از حد فضاها، بخصوص به سبب بارندگی و شسته شدن حصار و مصالح، ورودی قلعه کاملا از بین رفته است؛ اما شاید بتوان گفت بخش مسدود جبهه شرقی قلعه ورودی آن نیز بوده است.

اگر چه نسبتهای معماری در ایجاد قلعه رعایت نگردیده؛ اما این مساله استحکام اهمیت آن را به‌لحاظ نظامی و دفاعی می‌رساند. ظاهرا قلعه برروی شالوده‌ای از سنگهای قوی و نامنظم شکل گرفته است. قدمت این قلعه را می‌توان به دوره صفویه تا قاجار نسبت داد؛ بطوریکه برای اولین با شالوده آن در دوره صفویه پی‌ریزی شده و در دوره‌های بعدی بهسازی و مرمت گردیده است. قلعه اکرم‌آباد به شماره3965 در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.