سوالی دارید؟

آرامگاه بابا لقمان سرخس استان خراسان رضوی

آرامگاه بابا لقمان سرخس استان خراسان رضوی

آرامگاه بابا لقمان منسوب به بابالقمان سرخسی، عارف مشهور سده چهارم است. این آرامگاه از جاهای دیدنی سرخس به شمار می‌رود و بنایی عظیم و آجری در این شهرستان است. این بنای آجری در فاصله بسیار کمی از مرز ایران و ترکمنستان قرار دارد. این بنا پس از هزار سال، هنوز ابهت و صلابت خود را حفظ کرده و در میان تل‌های خاکی بخش‌های مخروبه ملحقات بنا گردن فرازی می‌کند. مقبره این عارف سرخسی در یک کیلومتری شمال شهر سرخس قرار دارد. شباهت بسیار زیادی بین این بنا و آرامگاه سلطان سنجر سلجوقی وجود دارد. بنا شامل گنبدی دو پوشه آجری با ایوانی بلند است. همچنین نوار کمربند مانندی قسمت مدور گنبد را از ساقه و دیواره آن که روی قاعده کثیرالاضلاعی قرار گرفته‌، جدا می‌کند. در بدنه هر ضلع آن، روزنه‌ای برای روشنایی درون گنبد تعبیه شده‌ است و تزئینات گچی، گچبری و آجرکاری آن ممتاز است. تزیینات داخل بنا بسیار بوده، ولی با گذشت زمان آذین‌های کاشی فروریخته است.

درون طاق‌ها مزین به نقوش هندسی لوزی شکل (برجسته و گود) است. طول و عرض خارجی بقعه به ابعاد ۷۰×۱۷۰ و ۴۰×۲۶ متر است. ساختمان آن از دو بخش مربع شکل متصل به هم تشکیل شده‌ است. ایوان ورودی بزرگ و مرتفعی در سمت شمال و آرامگاه که در وسط چهار ضلع داخلی آن طاق نماهایی ساخته شده‌ است. بقعه دارای دو طبقه و طبقه دوم آن غرفه‌دار است. طرح چهارضلعی بنا در قسمت بالا به تعدادی تربنه به طرح هشت ضلعی تبدیل شده که حجم چشمگیری را در نمای خارجی آن به وجود آورده‌ است. گنبد کم‌خیزی روی استوانه بنا شده است. نور داخل بقعه از چهار نورگیر مستطیل شکل در بدنه هشت ضلعی تامین می‌شود و طاق نماهای داخلی بنا با آجرکاری ظریف و طرح‌های هندسی لوزی ساخته شده‌است.

کتیبه‌ای کاشی به خط ثلث عالی تا ۱۳۳۳ شمسی روی اسپرهای سه گانه سردر بر جای بوده است. بنا با آجر و ملاط گچ زنده ساخته شده و تاکنون فرسوده نشده است. در زمان ناصرالدین شاه، محمدحسین مهندس در گزارشی درباره این بقعه به مویدالدوله، حاکم خراسان، نوشته است: مزار معروف به الق بابا قریب به شمال سرخس... و بنایی است مربع شکل و بسیار مستحکم با آجر و گچ ساخته شده ... قریب سه کرور آجر در این بنا به کار رفته است. این اثر در تاریخ ۱۵ دی ۱۳۱۰ تحت شماره ۱۶۵ در شمار آثار تاریخی باارزش ایران به ثبت رسیده است.

 

 

 

بابا لقمان:

شیخ لقمان، از عرفاى قرن چهارم هجرى قمرى است. ابوسعید ابوالخیر  (۳۵۷-۴۴۰) در ایام جوانی او را در سرخس دیده و از احوال و اقوالش مطالبی نقل کرده است.

ابن بطوطه درباره لقمان گفته‌است:

از مشهد به سرخس رفتیم که شیخ لقمان سرخسی از مردم آن شهر بوده است. در کتاب اسرارالتوحید آمده‌ است: «لقمان سرخسی در ابتدا مجاهده بسیار داشت و معامله با احتیاط. ناگاه کشفی افتادش و عقلش برفت. گفتند لقمان آن چه بود و این چیست؟ گفت هر چند بندگی کردم بیش می‌بایست، درماندم و گفتم الهی پادشاهان را چون بنده پیر شود آزادش می‌کنند، تو پادشاه عزیزی و در بندگی تو پیر گشتم، آزادم کن. گفت ندایی شنیدم که گفتند ای لقمان آزادت کردیم و نشان آن این بود که عقل از تو برگیریم. پس وی از عقلای مجانین بوده است.»

از شیخ ابوسعید ابوالخیر روایت کرده‌اند که «یک روز از پیش خواجه ابوعلی می‌آمد و به شارستان سرخس رسید، لقمان مجنون بر تلی از خاکستر نشسته بود.» ابوسعید بسیار گفتی که «لقمان آزاد کرده حق است از امر و نهی.»

شیخ عطار نیشابوری از زبان لقمان سرخسی می‌گوید:

گفت لقمان سرخسی کای اله

پیرم و سرگشته و گم کرده ره

از مشاهیر معاصر با لقمان می‌توان از شیخ ابوسعیدابی الخیر و شیخ ابوالفضل سرخسی نام برد و عطارنیشابوری در تذکره الاولیا از وی یاد کرده‌ است.

از ابوسعید در سرخس پرسیدند: ظریف کیست؟ شیخ گفت: در شهر شما لقمان.

در روح الارواح سمعانی آمده: آورده‌اند که لقمان سرخسی را وقتی موی بر سر دراز گشته بود، بر خاطرش گذشت که کاشکی درمی بودی که به گرمابه شدمی و موی باز کردمی. هنوزش این آواز به خاطر نیامده بود که جمله صحرا زر دید. لقمان دیده فرا کرد و با خود گفت:

گر من سخنی بگفتم اندر مستی

اشتر به قطار ما چرا دربستی

این مکان یکی از جاذبه های بی نظیر این استان است که هر ساله میزبان گردشگران زیادی است.

 

 

 

ثبت دیدگاه

ابتدا وارد شوید
0 دیدگاه

جدیدترین ها

بهترین وسایل دیجیتال برای هدیه

در فروشگاه آنلاین سیتی مهر می‌توانید مجموعه‌ای از جدیدترین محصولات دیجیتال را با قیمت مناسب، تنوع بالا و خرید آنلاین تهیه کنید و هدیه‌ای متفاوت برای عزیزان خود انتخاب نمایید.

سیتی مهر؛ تحولی در کسب‌وکارهای ایرانی

زمان آن رسیده است که از فضای سنتی به سمتِ هوشمندی در تجارت حرکت کنید. سیتی مهر تنها یک پلتفرم فروشگاهی نیست؛ بلکه شریک تجاری شما در مسیر تحول دیجیتال است.

خرید با کالابرگ الکترونیک؛ هوشمندانه‌تر از همیشه در «سیتی مهر»

در سایت سیتی مهر برای خرید کالا برگ هیچ محدودیتی ندارید شما می توانید هر محصولی که دوست دارید رو از سیتی مهر با کالابرگ خریداری کنید. اول قیمت های فروشگاه های مختلف را مقایسه کنید بهترین قیمت رو بدون معطلی و انتظار در صف خرید درب منزل دریافت کنید.

پیشنهاد هایی برای شما

عطر و ادکلن های متنوع
1402 mbk1
1402 mb2c2
به استقبال روزهای گرم
1402 mbk22
1402 mbk2